13 Kasım Tarihte Bugün

39 Dakika Okuma
13 Kasım Tarihte Bugün
Google'da haber kaynağınızı Haber Kocaeli olarak seçin

Günün Tarihi / 13 Kasım

13 KASIM’DA NELER KUTLANIYOR?

ATATÜRK HAFTASI DEVAM EDİYOR

13 Kasım, 10–16 Kasım Atatürk Haftası içinde yer alıyor. Cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün anıldığı hafta; onun hayatını, Millî Mücadele’yi ve Cumhuriyet’in kuruluşunu anlatan çalışmalarla değerlendiriliyor. Konferanslar, sergiler, belgeseller ve eğitim etkinlikleri, özellikle genç kuşakların bu tarihi tanımasına katkı sağlıyor.

TEKİRDAĞ’IN KURTULUŞ GÜNÜ: İŞGALİN SONA ERDİĞİ TARİH

13 Kasım, Tekirdağ’ın işgalden kurtuluşunun yıldönümü. 20 Temmuz 1920’de Yunan kuvvetlerinin işgal ettiği şehir, Millî Mücadele’nin kazanılması ve Mudanya Mütarekesi’nin ardından 13 Kasım 1922’de yeniden Türk yönetimine geçti. Marmara’nın karşı kıyısındaki Tekirdağ, 2026’da kurtuluşunun 104. yıldönümünü kutluyor. Bu tarih, Trakya’nın yeniden Türkiye’ye katılma sürecinin önemli günlerinden biri olarak anılıyor.

DÜNYA İYİLİK GÜNÜ: KÜÇÜK DAVRANIŞLARIN BÜYÜK ETKİSİ

Birine yardım etmek, teşekkür etmek, yalnız bir insanın halini hatırını sormak… 13 Kasım Dünya İyilik Günü, gündelik hayattaki bu davranışları hatırlatıyor. Dünya İyilik Hareketinin 1998’de başlattığı gün, insanlar ve toplumlar arasında yardımlaşmayı, anlayışı ve nezaketi yaygınlaştırmayı amaçlıyor. Türkiye’de “Dünya Nezaket Günü” adıyla da anılıyor.

Günün Kocaeli’de de geçmiş yıllardan örnekleri var. TED Kocaeli Koleji, 2019’da öğrencilerle Bekçi Amos’un Hastalandığı Gün kitabı üzerinden nezaket konusunu işlemiş; çocukların okulda ve günlük yaşamda güzel davranışları uygulamasına yönelik çalışmalar düzenlemişti.

 

13 KASIM’IN TUHAF GÜNLERİ

Bu bölümdeki günler, popüler kültürden ve çoğunlukla gayriresmî özel gün takvimlerinden geliyor.

  1. CUMA: 2026’NIN SON “UĞURSUZ” CUMASI

Bu yıl takvim, korku filmi meraklılarının dikkatini çekecek bir rastlantı sunuyor: 13 Kasım 2026, cuma gününe denk geliyor. Bazı kültürlerde uğursuz sayılan “13. Cuma”, şubat ve mart aylarının ardından 2026’da üçüncü ve son kez yaşanıyor. Bu batıl inanç, adını taşıyan korku filmi serisiyle de popüler kültürde yer edindi. Elbette bu, her yıl 13 Kasım’da tekrarlanan sabit bir özel gün değil; ayın 13’ünün cumaya denk gelmesine bağlı.

SADIE HAWKINS GÜNÜ: BULUŞMA TEKLİFİNİ KADINLAR YAPIYOR

ABD’deki bazı özel gün takvimlerinde 13 Kasım’a yerleştirilen Sadie Hawkins Günü, kadınların erkekleri dansa veya buluşmaya davet ettiği bir gelenek. Kökeni, Al Capp’in Li’l Abner adlı çizgi romanında 1937’de anlattığı bir hikâyeye dayanıyor. Erkeklerin ilk adımı atmasının beklendiği dönemde, çizgi romandaki rollerin değişmesi gerçek hayata da yansıdı ve okullarda dans etkinliklerine dönüştü. Bu etkinlikler farklı tarihlerde de düzenlenebiliyor.

MISIR UNLU PUDİNG GÜNÜ: ESKİ BİR AMERİKAN TATLISINA AYRILAN GÜN

ABD’de 13 Kasım, “Indian Pudding Day” adıyla geleneksel bir tatlıya ayrılıyor. New England bölgesine özgü bu puding; mısır unu, süt, melas veya akçaağaç şurubu ve baharatlarla hazırlanıp uzun süre fırında pişiriliyor. Adındaki “Indian” sözcüğü, mısır unu için geçmişte kullanılan “Indian meal” ifadesinden geliyor. Kökeni sömürge dönemine uzanan tatlı, özellikle sonbahar sofralarında hatırlanıyor.

SENFONİK METAL GÜNÜ: ELEKTROGİTARLA ORKESTRANIN BULUŞMASI

13 Kasım, bazı gayriresmî müzik takvimlerinde Senfonik Metal Günü olarak geçiyor. Sert gitar ve davul seslerini orkestra düzenlemeleri, korolar ve güçlü vokallerle birleştiren bu tür; Nightwish, Within Temptation ve Epica gibi gruplarla tanınıyor. Günün kim tarafından başlatıldığı kesin olarak bilinmese de metal müzikle klasik müziğin buluşmasını keşfetmek isteyenlere farklı bir dinleme bahanesi sunuyor.

13 KASIM 2026: BİR BİLİM MAKALESİNİN “KIYAMET GÜNÜ”

13 Kasım 2026, tam 66 yıl önce yayımlanan bir bilim makalesinin başlığına girmişti. Heinz von Foerster ve iki çalışma arkadaşının Science dergisindeki makalesi, “Kıyamet Günü: 13 Kasım 2026 Cuma” adını taşıyordu. Araştırmacıların geçmiş nüfus verilerinden oluşturduğu matematiksel model, aynı büyüme biçimi kesintisiz sürerse bu tarihte nüfusun sonsuza yaklaşacağı sonucunu veriyordu. Bu, dünyanın gerçekten sona ereceğini gösteren bir bulgu değildi; nüfus artışını sınırsız biçimde geleceğe taşıyan hesabın ulaştığı uç sonuçtu. Makalenin yayımlandığı tarih ise 4 Kasım 1960’tı.

 

13 KASIM’DA NELER OLDU?

1833 – GÖKYÜZÜNDEN “YILDIZLARIN YAĞDIĞI” GECE

12 Kasım’ı 13 Kasım’a bağlayan gece, Kuzey Amerika’da olağanüstü yoğun bir Leonid meteor yağmuru görüldü. Gökyüzünü dolduran ışık izleri, bazı tanıklar tarafından dünyanın sonunun geldiği şeklinde yorumlandı. Olayı inceleyen Amerikalı bilim insanı Denison Olmsted ise meteorların Dünya dışından geldiğinin anlaşılmasına katkıda bulundu. Korkuyla izlenen bu gece, meteor araştırmalarının önemli dönüm noktalarından birine dönüştü.

1851 – İNGİLTERE İLE FRANSA DENİZALTINDAN HABERLEŞMEYE BAŞLADI

İngiltere’nin Dover kenti ile Fransa’nın Calais kenti arasındaki denizaltı telgraf hattı, halkın kullanımına açıldı. Bir önceki yıl yapılan kısa ömürlü denemenin ardından kurulan daha dayanıklı bağlantı, Manş Denizi’nin iki yakasında haberlerin hızla iletilmesini sağladı. Denizlerin altından kıtaları birbirine bağlayacak haberleşme ağlarının gelişmesinde önemli bir adım atılmış oldu.

1907 – HELİKOPTER TARİHİNİN TARTIŞMALI İLK UÇUŞU

Fransız bisiklet ustası ve mucit Paul Cornu, iki pervaneli motorlu aracıyla helikopter tarihinin öncü denemelerinden birini gerçekleştirdi. Uluslararası Havacılık Federasyonu, 13 Kasım’daki denemeyi ilk insanlı helikopter uçuşu olarak anıyor. Bununla birlikte, sonraki teknik araştırmalar aracın gerçekten kontrollü ve serbest uçuş yapıp yapamadığını tartışmaya açtı. Cornu’nun çalışması, dikey kalkış yapabilen hava araçlarının geliştirilmesindeki önemli girişimlerden biri oldu.

1918 – İŞGAL DONANMASI İSTANBUL’DAYDI: “GELDİKLERİ GİBİ GİDERLER”

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın ardından İtilaf Devletleri donanması İstanbul’a gelerek Boğaz’a demirledi. Aynı gün Adana’dan İstanbul’a ulaşan Mustafa Kemal Paşa, Haydarpaşa’da karşılaştığı bu manzara karşısında “Geldikleri gibi giderler” dedi. İstanbul’un fiilî işgal döneminin başlangıcı sayılan gün, Mustafa Kemal’in bağımsızlık konusundaki kararlılığını gösteren bu sözle hafızalara yerleşti.

1937 – ATATÜRK, SİVAS LİSESİ’NDE GEOMETRİ DERSİ ANLATTI

Atatürk, Sivas ziyaretinde, Millî Mücadele’nin önemli kararlarının alındığı kongre binasında eğitim veren Sivas Lisesi’ne gitti. Bir geometri dersinde öğrencinin eski terimleri söylerken zorlandığını görünce tebeşiri alıp tahtaya geçti. “Açı”, “kenar” ve “üçgen” gibi Türkçe terimlerle konuyu anlattı. Aynı yıl yayımlanan Geometri kitabının da yazarı olan Atatürk’ün bu ziyareti, bilim dilinin Türkçeleştirilmesinin sınıfa yansıyan örneklerinden biri oldu.

1940 – MICKEY MOUSE KLASİK MÜZİKLE BULUŞTU: FANTASIA GÖSTERİME GİRDİ

Walt Disney’in animasyon ile klasik müziği bir araya getiren Fantasia filmi, New York’taki Broadway Tiyatrosu’nda ilk kez gösterildi. Mickey Mouse’un “Sihirbazın Çırağı” olarak göründüğü yapımda Bach, Beethoven, Çaykovski ve Stravinski gibi bestecilerin eserleri kullanıldı. Film için geliştirilen Fantasound adlı erken dönem stereo ses sistemi, sinemada sesin kullanımına da yenilik getirdi.

1942 – MEMURLARA ÜCRETSİZ KUMAŞ VE AYAKKABI YARDIMI KANUNLAŞTI

TBMM, Devletçe Parasız Verilecek Giyim Eşyası Hakkında Kanun’u kabul etti. Düzenleme, kapsamdaki kamu çalışanlarına bir defaya mahsus olmak üzere ücretsiz giyim yardımı yapılmasını öngörüyordu. Yardımın kapsamı maaşa göre değişiyordu: Belirlenen kurumlarda aylığı 75 lirayı geçmeyen çalışanlara ve eşlerine birer elbiselik kumaş, çalışanların kendilerine ayrıca birer çift ayakkabı verilecekti. Kanunda bir elbiselik kumaşın uzunluğu üç metre olarak belirlenmişti.

1946 – BULUTA KURU BUZ ATILARAK KAR OLUŞTURULDU

ABD’li araştırmacı Vincent Schaefer, uçaktan bir buluta kuru buz parçaları bırakarak bulut içindeki su damlacıklarının buz kristallerine dönüşmesini sağladı. Massachusetts üzerindeki deney sırasında buluttan aşağıya doğru kar yağışı oluştuğu gözlendi. Laboratuvarda geliştirilen yöntemin doğada da çalıştığını gösteren deney, yağışı artırmak amacıyla kullanılan bulut tohumlama çalışmalarının önemli başlangıçlarından biri oldu.

1956 – OTOBÜSLERDE IRK AYRIMINA KARŞI TARİHÎ KARAR

ABD Yüksek Mahkemesi, Alabama ve Montgomery’de belediye otobüslerinde siyahlarla beyazların ayrı oturmasını zorunlu kılan düzenlemelerin anayasaya aykırı olduğuna ilişkin kararı onadı. Rosa Parks’ın tutuklanmasının ardından başlayan otobüs boykotu, böylece önemli bir hukuki kazanım elde etti. Kararın uygulanmasıyla aralık ayında sona eren 381 günlük boykot, ABD’deki eşit haklar mücadelesinin simgelerinden biri oldu.

1960 – 27 MAYIS’I YAPAN KOMİTEDE TASFİYE: “14’LER” UZAKLAŞTIRILDI

27 Mayıs darbesinin ardından ülkeyi yöneten Millî Birlik Komitesinin 14 üyesi, komiteden çıkarıldı. Aralarında Alparslan Türkeş ve Dündar Taşer’in de bulunduğu isimler, yurt dışındaki görevlere gönderildi. Askerî yönetimin ne kadar süreceği ve iktidarın sivillere nasıl devredileceği konusundaki anlaşmazlıkların ardından gerçekleşen tasfiye, siyasi tarihe “14’ler olayı” olarak geçti.

1960 – IRKÇI TEPKİLERİN GÖLGESİNDE BİR EVLİLİK

Amerikalı şarkıcı ve oyuncu Sammy Davis Jr., İsveçli oyuncu May Britt ile Hollywood’daki evinde evlendi. Siyah bir erkekle beyaz bir kadının evliliği, ABD’nin bazı eyaletlerinde hâlâ yasaktı. Kaliforniya’da yasal olan bu evlilik, çifte yöneltilen ırkçı tepkiler nedeniyle magazin sayfalarını aşarak ülkenin ayrımcılık tartışmalarının da parçası oldu.

1970 – SURİYE’DE ESAD DÖNEMİNİ BAŞLATAN DARBE HAREKETE GEÇTİ

Suriye Savunma Bakanı Hafız Esad, Baas yönetimindeki rakiplerini tasfiye ederek iktidarı ele geçireceği darbeyi başlattı. 13–16 Kasım arasında gerçekleşen ve “Düzeltici Hareket” olarak adlandırılan süreç, ülkenin yönetimini değiştirdi. Esad, 1971’de devlet başkanı oldu. Daha sonra oğlu Beşar Esad’ın da sürdüreceği aile yönetiminin temelleri bu darbeyle atıldı.

1971 – İLK KEZ BİR UZAY ARACI BAŞKA BİR GEZEGENİN YÖRÜNGESİNE GİRDİ

NASA’nın Mariner 9 uzay aracı, ABD yerel tarihine göre 13 Kasım’da Mars’ın yörüngesine yerleşti. Böylece Dünya dışında bir gezegenin çevresinde yörüngeye giren ilk uzay aracı oldu. Görevi boyunca 7 bini aşkın görüntü göndererek Mars yüzeyinin yaklaşık yüzde 85’ini haritaladı. Mars’ın dev volkanlarının, vadilerinin ve iki uydusunun ayrıntılı biçimde incelenmesini sağladı.

1974 – KORKU FİLMLERİNE KAYNAK OLAN AMITYVILLE CİNAYETLERİ İŞLENDİ

ABD’nin New York eyaletindeki Amityville’de Ronald DeFeo Jr., anne ve babasıyla dört kardeşini öldürdü. Daha sonra aynı eve taşınan başka bir ailenin doğaüstü olaylar yaşadığı yönündeki iddiaları, cinayetleri dünya çapında bir korku hikâyesine dönüştürdü. Olaydan hareketle yazılan The Amityville Horror kitabı, 1979’da sinemaya uyarlandı. Cinayetler gerçekti; evdeki hayalet anlatıları ise tartışmalı iddialar olarak kaldı.

1977 – AJDA PEKKAN’A TOKYO’DA İKİ ÖDÜL

Ajda Pekkan, Tokyo’daki Nippon Budokan salonunda düzenlenen 8. Dünya Popüler Şarkı Festivali’nin finalinde Türkiye’yi temsil etti. Fransızca “A mes amours” adlı şarkısıyla yarışan Pekkan, şarkı ve yorum kategorilerinde ödül aldı. Yamaha Müzik Vakfının düzenlediği festival, sanatçının uluslararası kariyerindeki dikkat çekici başarılarından biri oldu.

1982 – BOKSTA GÜVENLİK KURALLARINI DEĞİŞTİREN TRAJEDİ BAŞLADI

Güney Koreli boksör Kim Duk-koo, Las Vegas’ta dünya hafif sıklet şampiyonu Ray Mancini ile karşılaştı. On dördüncü rauntta yenilen Kim, hastaneye kaldırıldı ve birkaç gün sonra yaşamını yitirdi. Trajedi, profesyonel boksta sporcuların güvenliğine ilişkin tartışmaları hızlandırdı. Dünya şampiyonluğu karşılaşmalarının 15 raunttan 12 raunta indirilmesi yönündeki değişikliklerde etkili oldu.

1985 – YANARDAĞIN ERİTTİĞİ BUZULLAR FELAKETE DÖNÜŞTÜ: ARMERО ÇAMUR ALTINDA KALDI

Kolombiya’daki Nevado del Ruiz Yanardağı’nın patlaması, zirvedeki kar ve buzulların erimesine yol açtı. Suyla karışan volkanik malzeme, vadiler boyunca ilerleyen büyük çamur akıntılarına dönüştü. Başta Armero olmak üzere yerleşim yerlerini vuran felakette 23 binden fazla insan hayatını kaybetti. Tehlike önceden haritalanmış olmasına rağmen insanların zamanında tahliye edilememesi, afet yönetiminin en acı derslerinden biri oldu.

1994 – SCHUMACHER, TARTIŞMALI BİR ÇARPIŞMANIN ARDINDAN İLK KEZ ŞAMPİYON OLDU

Formula 1 sezonunun Avustralya’daki son yarışında Michael Schumacher ile Damon Hill çarpıştı; iki pilot da yarış dışı kaldı. Böylece puan tablosundaki bir puanlık üstünlüğünü koruyan Schumacher, ilk dünya şampiyonluğunu kazandı. Adelaide’deki çarpışma uzun süre tartışılırken, Alman pilotun Formula 1 tarihine damga vuracak şampiyonluklar dizisi de başlamış oldu.

1995 – AÇIK RADYO YAYIN HAYATINA BAŞLADI

Açık Radyo, İstanbul ve çevresine yönelik yayınlarına başladı. Çok ortaklı bir girişim olarak kurulan radyo; müziğin yanı sıra kültür, çevre, insan hakları ve toplumsal meseleleri ele alan programlarıyla tanındı. “Kâinatın tüm seslerine, renklerine ve titreşimlerine açık” sözüyle hafızalara yerleşen kuruluş, Türkiye’de alternatif radyo yayıncılığının dikkat çeken örneklerinden biri oldu.

1995 – JAMES BOND’DA PIERCE BROSNAN DÖNEMİ BAŞLADI

Pierce Brosnan’ın ilk kez James Bond’u canlandırdığı GoldenEye, Türkçe adıyla Altın Göz, New York’taki galasıyla seyirci karşısına çıktı. Altı yıllık aranın ardından beyazperdeye dönen ajan 007’ye, filmde Sean Bean ve Judi Dench eşlik etti. Brosnan’ın Bond dönemi bu yapımla başladı. 13 Kasım, filmin gala tarihiydi; ABD’de genel gösterim dört gün sonra başladı.

2001 – TALİBAN KABİL’DEN ÇEKİLDİ

11 Eylül saldırılarından sonra başlayan ABD öncülüğündeki askerî müdahale sırasında Taliban, Afganistan’ın başkenti Kabil’den çekildi. Kuzey İttifakı kuvvetleri şehre girdi. Başkentin el değiştirmesi, Taliban yönetiminin çözülmesinde önemli bir aşamaydı. Ancak Kabil’in düşmesi, Afganistan’daki savaşın sona ermesi anlamına gelmedi.

2002 – PRESTIGE PETROL FELAKETİ BAŞLADI

Yaklaşık 77 bin ton ağır yakıt taşıyan Prestige tankeri, İspanya’nın Galiçya kıyıları açıklarında fırtınada hasar gördü ve denize yakıt sızdırmaya başladı. Günlerce süren kriz, 19 Kasım’da geminin ikiye ayrılarak batmasıyla büyüdü. Kirlilik İspanya, Portekiz ve Fransa kıyılarını etkiledi. Avrupa’nın büyük deniz çevresi felaketlerinden birinin başlangıç tarihi 13 Kasım oldu.

2007 – İSRAİL VE FİLİSTİN LİDERLERİ AYNI GÜN TBMM’DE KONUŞTU

İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres ile Filistin Ulusal Yönetimi Başkanı Mahmud Abbas, TBMM Genel Kuruluna ayrı ayrı hitap etti. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün de katıldığı oturum, iki tarafın liderlerini aynı gün Türkiye’nin parlamentosunda buluşturdu. Ziyaret, Türkiye’nin İsrail-Filistin barış sürecinde diplomatik rol üstlenmeye çalıştığı dönemin önemli buluşmalarından biri olarak kayda geçti.

2008 – BAŞKA BİR YILDIZIN GEZEGEN AİLESİ GÖRÜNTÜLENDİ

Gökbilimciler, HR 8799 adlı yıldızın çevresinde dolanan üç dev gezegeni doğrudan görüntülediklerini duyurdu. Keck ve Gemini gözlemevlerinin katkısıyla elde edilen sonuç, Güneş Sistemi dışında birden fazla gezegenden oluşan bir sistemin doğrudan görüntülenmesinde bir ilkti. Böylece uzak gezegenler, yalnızca yıldızları üzerindeki etkilerinden çıkarılan varlıklar olmaktan çıkıp görüntülerde ayrı ayrı seçilebildi.

2009 – NASA, AY’IN GÜNEY KUTBU YAKININDA SU BULUNDUĞUNU AÇIKLADI

NASA, LCROSS görevinin ilk sonuçlarını açıklayarak Ay’ın güney kutbu yakınındaki bir kraterde su bulunduğunu duyurdu. Araştırma için bir roket kademesi ve ardından uzay aracı, 9 Ekim’de kontrollü olarak Ay yüzeyine çarptırılmıştı. Çarpışmayla yükselen malzemenin incelenmesi, sürekli gölgede kalan kraterlerdeki suyun araştırılması açısından önemli kanıtlar sağladı.

2015 – PARİS’TE KONSER SALONU, STAT ÇEVRESİ VE KAFELER HEDEF ALINDI

Paris ve Saint-Denis’de düzenlenen koordineli terör saldırıları, Bataclan konser salonunu, Stade de France çevresini ve çeşitli kafe ve restoranları hedef aldı. Saldırılar sonucunda 130 kişi hayatını kaybetti. Sonraki yıllarda yaşamına son veren iki saldırı mağdurunun da eklenmesiyle anmalarda kullanılan toplam sayı 132’ye çıktı. Fransa Cumhurbaşkanlığının 2025’teki anma programında da 132 kurban anıldı.

2015 – CEM YILMAZ’IN “ALİ BABA VE 7 CÜCELER”İ VİZYONA GİRDİ

Cem Yılmaz’ın yazıp yönettiği ve başrollerini üstlendiği Ali Baba ve 7 Cüceler, Türkiye’de gösterime girdi. Film, bahçe süsü olarak kullanılan cüce heykellerini satmak için Bulgaristan’daki bir fuara giden iki ortağın, kendilerini uluslararası bir suç hikâyesinin içinde bulmasını anlatıyordu. Çetin Altay ve Zafer Algöz’ün de oynadığı yapım, Cem Yılmaz’ın komediyle aksiyonu birleştirdiği filmleri arasına katıldı.

2017 – İNSAN VÜCUDUNUN İÇİNDE İLK GEN DÜZENLEME DENEMESİ YAPILDI

ABD’de, Hunter sendromu adlı kalıtsal hastalıkla yaşayan 44 yaşındaki Brian Madeux’ya, DNA’yı doğrudan vücudun içinde düzenlemeyi amaçlayan deneysel bir uygulama yapıldı. Hedef, karaciğer hücrelerinin hastada eksik olan enzimi üretmesini sağlamaktı. Gen düzenleme araçlarının damardan verildiği uygulama, tıp tarihinde yeni bir yaklaşımın ilk insan denemesi oldu.

Ancak sonraki araştırmalar beklenen tedavi başarısını göstermedi. Bazı katılımcılarda gen düzenleme gerçekleşse de yeterli ve kalıcı enzim üretimi sağlanamadı. Geliştirici şirket, bu tedavi adayı üzerindeki çalışmalarını 2021’de durdurdu. Deneme, hastalığı iyileştiren bir yöntem olarak değil, sonraki araştırmalara bilgi sağlayan öncü bir girişim olarak tarihe geçti.

2017 – ŞARAP YAPIMININ 8.000 YILLIK İZLERİ DUYURULDU

Gürcistan’daki iki Neolitik yerleşimden çıkarılan çömleklerin incelenmesi, yaklaşık 8.000 yıl önce üzümden şarap yapıldığına ilişkin kimyasal kanıtlar ortaya koydu. Araştırma sonuçları 13 Kasım’da kamuoyuna aktarıldı. Kaplarda belirlenen kalıntılar, üzüm şarabı üretiminin bilinen geçmişini yüzlerce yıl geriye taşıdı. Bulgular, Güney Kafkasya’daki ilk çiftçi topluluklarının sofrasına ve üretim becerilerine yeni bir pencere açtı.

2018 – BURSA’DA 7.500 YILLIK AYAK İZLERİ HABER OLDU

Bursa’nın Nilüfer ilçesindeki Aktopraklık Höyüğü’nde bulunan yaklaşık 7.500 yıllık iki insan ayak izi, Anadolu Ajansının 13 Kasım tarihli haberiyle gündeme geldi. Islak kil zeminde korunmuş izler, binlerce yıl önce burada yaşayan insanların gündelik hayatından somut bir ayrıntıyı günümüze taşıdı. Yaklaşık 26-27 santimetre uzunluğundaki izler, bugünün ölçüsüyle 42-43 numara ayakkabıya karşılık geliyordu.

2022 – İSTİKLAL CADDESİ’NDE BOMBALI SALDIRI: 6 KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ

İstanbul’un en kalabalık noktalarından İstiklal Caddesi’nde düzenlenen bombalı terör saldırısında 6 kişi hayatını kaybetti, 81 kişi yaralandı. Pazar günü caddeyi dolduran insanları hedef alan saldırı, Türkiye’yi yasa boğdu. Olayın ardından saldırının gerçekleştiği noktaya bırakılan karanfiller, hayatını kaybedenler için oluşturulan anma alanının simgesi oldu.

2023 – HATTUŞA’DAKİ 2.800 YILLIK FİLDİŞİ ESER TANITILDI

Çorum’daki Hattuşa kazılarında bulunan yaklaşık 2.800 yıllık fildişi süsleme parçasının ayrıntıları, 13 Kasım’da yayımlanan bir haberle kamuoyuna aktarıldı. Üzerinde sfenks, aslan ve hayat ağacı figürleri bulunan eser, Demir Çağı’na tarihleniyordu. Bir mobilyanın ya da ahşap kutunun süslemesi olduğu düşünülen buluntu, Hitit başkentinin sonraki dönemlerdeki yaşamına ve uzak bölgelerle kültürel ilişkilerine ışık tuttu.

 

KOCAELİ TARİHİNDE 13 KASIM

1881 – OSMANLI BELGESİNDE İZMİT’İN 25 BİN MUHACİRİ

13 Kasım 1881 tarihli bir Osmanlı belgesi, İzmit’in göçlerle şekillenen geçmişine ışık tutuyor. Tarihçi Mustafa Sarı’nın incelediği kayda göre, Sultan Abdülmecit döneminden itibaren İzmit’e yerleştirilen veya yerleştirilmeyi bekleyen muhacirlerin sayısı yaklaşık 25 bindi. Aynı belgede Adapazarı ve çevresine ilişkin ayrıntılı yerleşim bilgileri de bulunuyordu. Buradaki tarih, göçmenlerin topluca geldiği günü değil, bölgedeki göç ve yerleşim durumunu kayda geçiren belgenin tarihini gösteriyor.

1949 – İZMİT HALKEVİ’NDE MOLİERE’İN “CİMRİ”Sİ SAHNELENDİ

İzmit Halkevi’nin tiyatro topluluğu, Moliere’in “Cimri” oyununu 12 ve 13 Kasım’da seyirciyle buluşturdu. Başrolü, Halkevi Temsil Şubesi Başkanı Avni Dursak üstlendi. Gösteriden bugüne kalan ilginç ayrıntı ise sahnedeki bir karışıklıktı: İlk gece oyuncular, ifade alan komisere bazen “hâkim bey”, bazen “komiser” diye seslenmişti. Bu hata, 13 Kasım’daki gösteride düzeltildi. Dönemin Türk Yolu gazetesi, temsillerin düzenli sürmesini isterken yerli bir eser yerine yabancı bir oyunun seçilmesini de eleştiriyordu.

1955 – İZMİT’İN SANAYİ TARİHİNDE MANNESMANN’IN KURULUŞU

Mannesmann Sümerbank Boru Fabrikası, 13 Kasım 1955’te kuruldu. Türk kamu kuruluşları ile Alman Mannesmann ortaklığıyla kurulan işletme, İzmit’in sanayi kimliğini güçlendiren yatırımlardan biri oldu. Ortakları arasında Sümerbank, SEKA ve Demir Çelik de bulunuyordu. Kuruluş tarihiyle açılış törenini ayırmak gerekiyor: Fabrikanın resmî açılışı, Cumhurbaşkanı Celal Bayar ve Başbakan Adnan Menderes’in katılımıyla 6 Temmuz 1957’de yapıldı.

2008 – İZMİT’TE TÜRK-MACAR DOSTLUĞUNA BİR ANI EVİ

Osmanlı topraklarına sığınan ve yaşamının son yıllarını İzmit’te geçiren Macar lider Tökeli İmre adına hazırlanan anı evi açıldı. SEKA’ya ait eski lojmanlardan birinin restore edilmesiyle oluşturulan yapı, Türkiye ile Macaristan arasındaki tarihî bağları görünür kıldı. Açılışa iki ülkenin kültür bakanları da katıldı. Macar Evi olarak da bilinen müze, İzmit’in yalnızca sanayi geçmişiyle değil, Avrupa tarihine uzanan bağlantılarıyla da hatırlanmasını sağlayan yapılardan biri oldu.

2015 – GÖLCÜK’TE BANKA SOYGUNU REHİNE KRİZİNE DÖNÜŞTÜ

Gölcük’te Amiral Sağlam Caddesi’ndeki bir banka şubesine giren silahlı kişi, içeride bulunan 12 kişiyi rehin aldı. Saat 17.00 sıralarında başlayan olayda çevrede geniş güvenlik önlemleri alındı. Bazı rehineler binadan atlayarak kaçarken yaralandı. Yaklaşık 6,5 saat süren ikna çabalarının ardından özel harekât polisleri bankaya girdi. İçeride kalan rehineler kurtarıldı, şüpheli yaralı olarak yakalandı. Operasyonda bir polis de hafif yaralandı.

2021 – KOCAELİ RALLİSİNDE 73 OTOMOBİL START ALDI

Türkiye Ralli Şampiyonası’nın beşinci yarışı olan 38. Kocaeli Rallisi başladı. İzmit, Kandıra ve Derince güzergâhındaki organizasyonda 73 otomobil ve 146 sporcu mücadele etti. Toplam uzunluğu yaklaşık 304 kilometre olan parkur, Kocaeli’nin kırsal yollarını motor sporlarının yarış alanına dönüştürdü. Ekipler ilk gün Çakmaklar ve Toylar’ın da aralarında bulunduğu özel etaplarda yarıştı.

 

13 KASIM’DA GAZETELERDE KOCAELİ

İstanbul’dan İzmit’e kürek çekerek gelen sporcular, işe sıkışık koşullarda gidip gelen Gölcük işçileri, çocuk bakımevi için kaynak arayan bir belediye… Farklı yılların 13 Kasım tarihli gazeteleri, Kocaeli’nin gündelik hayatından dikkat çekici sahneler taşıyor.

1935 – BEBEK’TEN İZMİT’E KÜREK ÇEKEREK GELDİLER

Cumhuriyet’in 13 Kasım 1935 tarihli sayısında, Galatasaraylı kürekçilerin İstanbul’dan İzmit’e yaptığı yolculuğun ayrıntıları vardı. Ali, Haluk, Cengiz ve Bekir’den oluşan ekip, dümenci Emin’in yönetiminde Bebek’ten yola çıkmıştı. Rüzgâr ve zaman zaman yağan yağmur altında ilerleyen sporcular, Darıca’da mola verdikten sonra saat 23.00’te İzmit’e ulaştı. Gazete, molalar dışında yaklaşık 10 saat kürek çekildiğini bildiriyordu. Bugün karayoluyla yapılan bu yolculuk, o gün bir dayanıklılık hikâyesi olarak spor sayfasına taşınmıştı.

1935 – GÖLCÜK İŞÇİLERİNİN “BALIK İSTİFİ” YOLCULUĞU

Akşam’ın 13 Kasım 1935 tarihli sayısı, İzmit’te oturup Gölcük fabrikalarında çalışan işçilerin ulaşım sıkıntısını gündeme getirdi. Sabah işe gidişin, akşam eve dönüşün güçlüğü anlatılıyor; işçilerin yolculuk koşulları “balık istifi” sözleriyle tarif ediliyordu. Haberde fabrika yönetiminden, ulaşımı üstlenmesi veya bu işi başkalarının yapmasına imkân tanıması isteniyordu. Kocaeli’de işçi ulaşımı, daha o yıllarda gazete sayfalarında çözüm bekleyen bir meseleydi.

1935 – İZMİT, ÇOCUK BAKIMEVİ İÇİN PARA ARIYORDU

Aynı gün Akşam’da yayımlanan bir başka İzmit haberi, bütçe yetersizliği nedeniyle açılamayan çocuk bakımevi hakkındaydı. Habere göre bu iş için en az 5 bin lira gerekiyordu. Şehir meclisi, konunun ilkbahardaki bütçe görüşmelerinde ele alınmasını kararlaştırmıştı. Belediye bütçesinde çocuklara yönelik bir hizmete kaynak bulma çabası, 1935 İzmit’inin gündemindeydi.

1935 – KÂĞIT FABRİKASINA REVİR VE İŞÇİLER İÇİN YIKANMA YERİ

Cumhuriyet’in 13 Kasım 1935 tarihli sayısındaki Sümerbank ilanı, İzmit Kâğıt ve Karton Fabrikası’nın hazırlıklarını gösteriyordu. Fabrikaya revir, işçiler için yıkanma yeri, giriş ve yollar yapılması da ihale kapsamındaydı. İşlerin tahminî bedeli 44 bin 662 lira 24 kuruş, ihale tarihi ise 25 Kasım olarak açıklanmıştı. İlan, fabrikanın üretim tesisleriyle birlikte çalışanların sağlık ve temizlik ihtiyaçları için de yapılandığını gösteriyordu.

1952 – İZMİT CEZAEVİNDEN KAÇAN MAHKÛMUN ALTINCI FİRARI

Son Posta’nın 13 Kasım 1952 tarihli birinci sayfasında, İzmit askerî cezaevinden kaçan Şahabettin Fırat’ın haberi yer aldı. Gazetenin aktardığına göre Fırat, pencere demirlerini keserek firar etmişti. Haberi dikkat çekici kılan ayrıntı, bunun onun altıncı firarı olduğunun belirtilmesiydi. Böylece İzmit’teki bir cezaevi olayı, ulusal gazetenin ilk sayfasına taşındı.

1960 – YENİ CUMA CAMİİ’NİN BAHÇESİ DÜZENLENDİ

Türk Yolu’nun 13 Kasım 1960 tarihli haberinde, İzmit’in tarihî yapılarından Yeni Cuma Camii’nin bahçe düzenlemesinin tamamlandığı bildiriliyordu. Gazetenin mimarlık haberlerini inceleyen akademik çalışma, bu haberi caminin bakım ve onarım sürecinin kayıtları arasında gösteriyor. Burada tamamlanan iş bahçenin düzenlenmesiydi; minaredeki çalışmalar ise ayrı bir süreçte devam ediyordu.

2024 – DİLOVASI’NDA FABRİKA KAPILARINA VE MAHALLELERE TAŞAN TRAFİK

Özgür Kocaeli’de 13 Kasım 2024’te yayımlanan Cemalettin Öztürk imzalı köşe yazısı, Dilovası’nın sanayi kaynaklı ulaşım sorununu ele aldı. Yazıda, limanlara ve fabrikalara gelen ağır araçların uygun park alanı bulamadığı; cadde kenarlarına, fabrika önlerine ve mahalle aralarına park ettiği yönündeki şikâyetler aktarılıyordu. Dilovası’nın gündemi, hava kirliliğinin yanında kamyonlar, tırlar ve yetersiz ulaşım altyapısıyla da şekilleniyordu.

 

13 KASIM’DA DOĞANLAR

1715 – ALMANYA’DA TIP DOKTORASI ALAN İLK KADIN: DOROTHEA ERXLEBEN

Kadınların üniversite eğitiminin önüne büyük engeller konulduğu bir dönemde hekimlik yapan Dorothea Erxleben, Almanya’nın Quedlinburg kentinde doğdu. Babasından tıp eğitimi aldı ve onun hastalarını tedavi etmeye başladı. Hekimlik yapmasına yönelik itirazların ardından, 1754’te Halle Üniversitesi’nde doktorasını tamamlayarak bu unvanı alan ilk Alman kadın oldu. Kadınların tıp eğitimi mücadelesinin öncü isimleri arasında yer aldı.

1745 – GÖRME ENGELLİ ÇOCUKLARA OKULUN KAPISINI AÇAN VALENTIN HAUY

Görme engellilerin eğitiminde öncü olan Fransız eğitimci Valentin Hauy, Saint-Just-en-Chaussée’de doğdu. Paris’te görme engelli çocuklar için dünyanın ilk okulunu kurdu. Kabartılmış harfler kullanarak öğrencilerinin dokunarak okumalarını sağladı. Daha sonra kendi alfabesini geliştirecek olan Louis Braille de bu okulda eğitim aldı. Hauy’nin çalışmaları, görme engelli çocukların düzenli eğitime erişmesinde önemli bir başlangıç oldu.

1850 – “DEFİNE ADASI”NIN YAZARI ROBERT LOUIS STEVENSON

Korsanlar, hazine haritaları ve tehlikeli yolculuklarla kuşaklar boyunca okurları etkileyen “Define Adası”nın yazarı Robert Louis Stevenson, İskoçya’nın Edinburgh kentinde doğdu. “Dr. Jekyll ile Bay Hyde” adlı eseriyle de insanın içindeki iyilik ve kötülük çatışmasını unutulmaz bir hikâyeye dönüştürdü. Romanları, çok sayıda sinema ve televizyon uyarlamasına kaynaklık etti.

1893 – K VİTAMİNİNİN YAPISINI ÇÖZEN EDWARD DOISY DOĞDU

Amerikalı biyokimyacı Edward Doisy doğdu. Kanın pıhtılaşmasında görev alan K vitamininin kimyasal yapısını ortaya çıkaran çalışmalarıyla tanındı. Araştırmaları, vitaminin laboratuvarda üretilmesinin önünü açtı. Bu alandaki katkıları nedeniyle 1943 Nobel Tıp Ödülü’nü, K vitaminini keşfeden Henrik Dam ile paylaştı.

1912 – EĞİTİME DESTEĞİYLE HATIRLANAN SITKI KOÇMAN

Maden mühendisi, sanayici ve hayırsever Sıtkı Koçman, İstanbul’da doğdu. İş yaşamında kazandığı birikimin önemli bölümünü eğitim ve sağlık yatırımlarına ayırdı; öğrencilere burs sağladı. Özellikle Muğla Üniversitesi’nin binalarının ve eğitim imkânlarının gelişmesine büyük katkıda bulundu. Adı, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nde yaşatılıyor.

1929 – 15 YIL ÜST ÜSTE TÜRKİYE ŞAMPİYONU OLAN NAZMİ BARİ

Türk tenisinin öncü isimlerinden Nazmi Bari, İstanbul’un Feriköy semtinde doğdu. 1951’den 1965’e kadar aralıksız Türkiye şampiyonu oldu. Wimbledon elemelerinde ve ABD Açık’ta Türkiye’yi temsil ederek Türk tenisinin uluslararası turnuvalara açılan ilk kuşağında yer aldı. Yarışmacılığı bıraktıktan sonra antrenörlük yaparak deneyimini genç sporculara aktardı.

1934 – “ÖZEL BİR KADIN”IN YÖNETMENİ GARRY MARSHALL DOĞDU

Amerikalı yönetmen, senarist ve yapımcı Garry Marshall, New York’ta doğdu. Türkiye’de de geniş izleyiciye ulaşan Özel Bir Kadın, Kaçak Gelin ve Acemi Prenses filmlerini yönetti. Televizyonda ise Happy Days ve Mork & Mindy gibi yapımlarla komedi tarihine katkıda bulundu. Romantik komedinin en tanınan yönetmenlerinden biri oldu.

1943 – KIRIM TATARLARININ VATANA DÖNÜŞ MÜCADELESİNİN LİDERİ KIRIMOĞLU

Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, Kırım’da doğdu. Henüz altı aylıkken, 1944’te ailesiyle birlikte sürgüne gönderildi. Yaşamını Kırım Tatarlarının yurtlarına dönme ve haklarını geri kazanma mücadelesine adadı; Sovyet döneminde yıllarını cezaevlerinde ve sürgünde geçirdi. 1991-2013 arasında Kırım Tatar Millî Meclisi başkanlığını yürüttü. Şiddete başvurmadan sürdürdüğü hak mücadelesiyle uluslararası alanda tanındı.

1955 – “HAYALET”İN OSCAR’LI OYUNCUSU WHOOPI GOLDBERG

Oyuncu ve komedyen Whoopi Goldberg, New York’ta doğdu. “Mor Yıllar” filmiyle dikkat çekti; “Hayalet”teki medyum Oda Mae Brown rolüyle En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar’ını kazandı. “Yırtık Rahibe” filmleriyle de geniş bir izleyici kitlesine ulaştı. Mizahı ve kendine özgü oyunculuğuyla Türkiye’de de tanınan Hollywood isimlerinden biri oldu.

1961 – “PASSAPAROLA”NIN UNUTULMAZ SUNUCUSU METİN UCA

Gazeteci, sunucu, yazar ve seslendirme sanatçısı Metin Uca, İstanbul’da doğdu. Meslek yaşamına Anadolu Ajansı’nda muhabirlikle başladı. “Günaydın Türkiye” ve kelime yarışması “Passaparola” ile geniş kitlelerin tanıdığı bir televizyoncu oldu. Haberleri mizahla yorumlayan üslubunu tek kişilik sahne gösterilerine de taşıdı. Uca, 2023 yılında hayatını kaybetti.

1969 – “300 SPARTALI”NIN LEONİDAS’I GERARD BUTLER

İskoç oyuncu Gerard Butler, Paisley’de doğdu. “300 Spartalı” filminde canlandırdığı Kral Leonidas, onu dünya çapında tanınan bir yıldıza dönüştürdü. Aksiyon filmlerinin yanında “Not: Seni Seviyorum” ve “Kadın Aklı Erkek Aklı” gibi romantik yapımlarla da izleyicilerin karşısına çıktı.

1970 – “AŞKOLSUN” İLE TANINAN AJLAN BÜYÜKBURÇ

Şarkıcı Ajlan Büyükburç, İstanbul’da doğdu. Erol Büyükburç’un kızı olan sanatçı, Ajlan-Mine ikilisinin 1993’te yayımlanan “Aşkolsun” albümüyle geniş kitlelere ulaştı. Daha sonra “Tutunup Kendime” adlı solo albümünü çıkardı; pop müziğin yanında caz çalışmalarına da ağırlık verdi. 1999’da geçirdiği trafik kazasında, henüz 28 yaşındayken hayatını kaybetti.

1984 – “KUZEY YILDIZI”NIN KUZEY’İ İSMAİL DEMİRCİ

Oyuncu İsmail Demirci, Ankara’da doğdu. Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü’nden mezun oldu. “Kurtlar Vadisi Pusu”, “Reaksiyon” ve “Çarpışma” gibi dizilerde rol aldı. “Kuzey Yıldızı İlk Aşk” dizisinde canlandırdığı Kuzey karakteriyle geniş bir izleyici kitlesine ulaştı.

1999 – FORMULA 1 DÜNYA ŞAMPİYONU LANDO NORRIS

İngiliz yarış pilotu Lando Norris, dünyaya geldi. Formula 1 kariyerine 2019’da McLaren takımıyla başladı. Kartingden motor sporlarının en üst basamağına uzanan kariyerini, 2025’te kazandığı ilk Formula 1 dünya şampiyonluğuyla taçlandırdı.

 

13 KASIM’DA HAYATINI KAYBEDENLER

1868 – “SEVİL BERBERİ”NİN BESTECİSİ ROSSİNİ

İtalyan besteci Gioachino Rossini, hayatını kaybetti. “Sevil Berberi” ve “William Tell” gibi eserleriyle opera tarihinin en tanınmış isimlerinden biri oldu. Özellikle “Sevil Berberi”, hareketli müziği ve komik olaylarıyla dünya sahnelerindeki yerini korudu. Rossini’nin eserleri, ölümünün üzerinden geçen bir buçuk asrı aşkın zamana rağmen seslendirilmeyi sürdürüyor.

1903 – İZLENİMCİ RESMİN ÖNCÜLERİNDEN CAMILLE PISSARRO

Ressam Camille Pissarro, Paris’te hayatını kaybetti. Köyleri, tarlalarda çalışan insanları ve şehir sokaklarını resmederken ışığın ve gündelik hayatın değişen görüntülerine odaklandı. İzlenimci ressamların düzenlediği sekiz ortak serginin tamamına katılan tek sanatçıydı. Bu sürekliliğiyle, modern resmin gelişiminde önemli yer tutan akımın merkezindeki isimlerden biri oldu.

1943 – “ÇIKRIKLAR DURUNCA”NIN YAZARI SADRİ ERTEM

Yazar ve gazeteci Sadri Ertem, Ankara’da hayatını kaybetti. “Çıkrıklar Durunca” romanında, fabrika üretimi kumaşlar karşısında geçimini kaybeden yerli dokumacıları anlattı. Köylülerin, yoksulların ve çalışan insanların sorunlarını edebiyata taşıyan eserleriyle, Türkiye’de toplumcu gerçekçi edebiyatın öncüleri arasında yer aldı. Öğretmenlik ve Kütahya milletvekilliği de yaptı.

1957 – TÜRK HAVACILIĞININ ÖNCÜLERİNDEN NURİ DEMİRAĞ

Demiryolu inşaatları ve uçak üretimiyle tanınan iş insanı Nuri Demirağ, İstanbul’da hayatını kaybetti. Beşiktaş’ta kurduğu uçak fabrikasıyla Türkiye’de havacılık sanayisinin gelişmesi için çalıştı. Demirağ’ın Kocaeli tarihinde de yeri bulunuyor: İzmit Selüloz Fabrikası’nın inşası, üstlendiği sanayi projeleri arasındaydı. Demiryollarından fabrika yapımına ve havacılığa uzanan girişimleriyle Cumhuriyet’in ilk döneminin dikkat çekici isimlerinden biri oldu.

1971 – BEŞ CİLTLİK SANAT ANSİKLOPEDİSİNİ HAZIRLAYAN CELAL ESAT ARSEVEN

Sanat tarihçisi, ressam ve yazar Celal Esat Arseven, hayatını kaybetti. Mimarlıktan resme, şehircilikten eski eserlere kadar birçok alanda çalıştı. En önemli eserlerinden biri, 1943-1952 arasında yayımladığı beş ciltlik “Sanat Ansiklopedisi” oldu. Büyük ölçüde tek başına hazırladığı bu çalışma, sanat terimlerini, tekniklerini ve dönemlerini Türkçe bir başvuru kaynağında buluşturdu.

1974 – “BİSİKLET HIRSIZLARI”NIN YÖNETMENİ VITTORIO DE SICA

İtalyan yönetmen ve oyuncu Vittorio De Sica, hayatını kaybetti. “Bisiklet Hırsızları” filminde, çalışabilmek için ihtiyaç duyduğu bisikleti çalınan bir babayla oğlunun arayışını anlattı. Savaş sonrasının yoksulluğunu ve sıradan insanların geçim mücadelesini perdeye taşıyan film, dünya sinemasının klasiklerinden biri oldu. De Sica, gerçek mekânları ve profesyonel olmayan oyuncuları da kullanan İtalyan Yeni Gerçekçiliğinin öncüleri arasında yer aldı.

1974 – İŞ GÜVENLİĞİ MÜCADELESİ FİLME KONU OLAN KAREN SILKWOOD

ABD’de bir nükleer yakıt tesisinde çalışan teknisyen ve sendika temsilcisi Karen Silkwood, trafik kazasında hayatını kaybetti. Çalıştığı tesisteki radyasyon tehlikesini ve güvenlik sorunlarını gündeme getiren Silkwood, öldüğü gece bir gazeteciyle görüşmeye gidiyordu. Ölümünün koşulları uzun süre tartışıldı. Hikâyesi, Meryl Streep’in başrolünü oynadığı 1983 yapımı “Silkwood” filmine konu oldu.

1980 – İSKENDERPAŞA CAMİİ’NİN TANINAN DİN ADAMI MEHMET ZAHİD KOTKU

Din adamı ve mutasavvıf Mehmet Zahid Kotku, İstanbul’da hayatını kaybetti. 1958’den ölümüne kadar Fatih’teki İskenderpaşa Camii’nde görev yaptı. Vaaz ve sohbetlerinde dinî konuların yanında eğitim, yardımlaşma ve ülkenin toplumsal meseleleri üzerinde durdu. Özellikle üniversite öğrencileri üzerinde etkili olan Kotku’nun eserleri arasında “Tasavvufi Ahlak” da bulunuyor.

1994 – MADENCİLERİ VE GURBETÇİLERİ RESMEDEN NEDİM GÜNSÜR

Ressam Nedim Günsür, İzmir’de hayatını kaybetti. Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun öğrencisi olan sanatçı, Paris’teki çalışmalarının ardından Türkiye’ye döndü ve askerliğini İzmit’te yaptı. Karadeniz Ereğlisi’nde öğretmenlik yaptığı yıllarda madencilerin yaşamını resimlerine taşıdı. Göç, gurbet, gecekondu hayatı ve geçim mücadelesinin yanında bayram yerlerini, çocukları ve gündelik hayatın sevincini de tuvaline aktardı.

2010 – EVRENİN YAŞINI ARAŞTIRAN ASTRONOM ALLAN SANDAGE

Amerikalı astronom Allan Sandage, hayatını kaybetti. Edwin Hubble’ın gözlem yardımcısı olarak başladığı çalışmalarını, galaksilerin uzaklıklarını ve evrenin genişleme hızını ölçerek sürdürdü. Bu ölçümler, evrenin kaç yaşında olduğunu hesaplama çabalarının temel araçları arasındaydı. Sandage, yıldızların yaşları ve galaksilerin gelişimi üzerine araştırmalarıyla 20. yüzyıl astronomisinin önemli isimlerinden biri oldu.

2018 – “KÜÇÜK EV”İN BAYAN OLESON’U KATHERINE MACGREGOR

Türkiye’de de kuşaklar boyunca izlenen “Küçük Ev” dizisinde Harriet Oleson’ı canlandıran Katherine MacGregor, 93 yaşında hayatını kaybetti. Kasabanın dedikoducu, kibirli ve çıkarcı dükkân sahibi Bayan Oleson’ı, dizinin unutulmaz karakterlerinden birine dönüştürdü. Nellie’nin annesi olarak hatırlanan oyuncu, canlandırdığı karaktere hem kızdıran hem güldüren bir özellik kazandırdı.

2021 – MACERA ROMANLARININ YAZARI WILBUR SMITH

Türkiye’de de geniş bir okur kitlesine ulaşan Wilbur Smith, Güney Afrika’nın Cape Town kentindeki evinde, 88 yaşında hayatını kaybetti. Afrika’da geçen aile hikâyeleri, tarihî çatışmalar ve tehlikeli yolculuklar üzerine kurduğu romanlarıyla tanındı. “Nehir Tanrısı” gibi Eski Mısır’ı konu alan eserleri ve kuşaklar boyunca uzanan Courtney ailesi romanları, en çok bilinen kitapları arasında yer aldı.

Bu haber Haber Kocaeli özel içeriğidir. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında korunmaktadır. Kaynak gösterilerek dahi olsa haberin tamamı veya bir kısmı, yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz, başka mecralarda yayınlanamaz.

Vergi Borcu Son Ödeme Tarihi 2026: Emlak Vergisi Gecikme Faizi Silinecek mi?

 

Haber Kocaeli
TarafındanHaber Merkezi
Haber Merkezi, Haber Kocaeli editör kadrosunun ortak imzasıdır. Ekibimiz Kocaeli ve İzmit gündemini yerinden takip eder; son dakika, asayiş, siyaset, ekonomi ve Kocaelispor haberlerini doğruluk esasıyla hazırlar. Ajans kaynaklı içerikler yayına alınmadan önce editör denetiminden geçer. Haber Merkezi imzalı içeriklerin editoryal sorumluluğu Yayın İlkelerimiz çerçevesinde yayın yönetimimize aittir. Haber önerisi ve düzeltme talepleri için İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.