Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kanunu değişikliğiyle üniversite öğrenci affı şartları belirlenirken başkasına tez yazdıran ve yazanlara ağır adli para ile hapis cezaları getirildi.
- Başkası için tez yazana ceza
- Mevzuata aykırı eğitim kurumu açanlara hapis cezası
- Başvuru için 4 ay süre
- Askerde olanların hakkı da korundu
- Yatay geçiş imkanı getirildi
- Açık öğretim programlarına geçiş imkanı
- Bazı suçlardan mahkum olanlar kapsam dışı
- Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik ve Milli Savunma Üniversitesi kapsam dışı
- Azami öğrenim süresini dolduran son sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren kanunla getirilen geçici düzenlemeye göre, kendi isteğiyle ilişiğini kesenler dahil olmak üzere çeşitli nedenlerle üniversitelerden ayrılan veya bir programa yerleşmesine rağmen kayıt yaptırmayan öğrenciler, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde başvurmaları halinde 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine dönebilecek. Terör suçları, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti gibi belirli suçlardan mahkûm olanlar ile sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler düzenlemenin dışında bırakıldı. Polis akademisi, jandarma ve sahil güvenlik akademisi ile Milli Savunma Üniversitesi’ne bağlı bazı eğitim kurumlarından ilişiği kesilenler de bu haktan yararlanamayacak.
Başkası için tez yazana ceza
Değişiklik ile birlikte kişisel emeği ve akademik birikimi dışında, başkasına kısmen veya tamamen yazdırdığı tez, makale, kitap veya proje üzerinden akademik derece ya da unvan elde edenlerin bu derece ve unvanları geri alınacak, üniversite öğretim mesleğinden çıkarılabilecek. Bu çalışmaların başkaları adına hazırlanması veya buna aracılık edilmesi halinde 5 bin günden 10 bin güne kadar adli para cezası uygulanacak. Fiilin meslek edinilerek işlenmesi halinde ceza 10 bin günden az, 20 bin günden fazla olamayacak.
Mevzuata aykırı eğitim kurumu açanlara hapis cezası
Değişiklikle beraber yurt dışındaki bir eğitim kurumu adına Türkiye’de mevzuata aykırı olarak eğitim kurumu açanlara ve işletenlere 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezası verilecek. Bu kapsamda, yasaklanan kurum ve fiillerin tanıtımını yapanlara, 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve 50 günden 500 güne kadar adli para cezası verilecek. Türk veya yabancı yükseköğretim kurumlarına ait diploma, mezuniyet belgesi veya sertifika belgesini sahte olarak düzenleyen ve düzenletenler Türk Ceza Kanunu’nun, ‘Resmi belgede sahtecilik’ hükmüne göre cezalandırılacak.
Başvuru için 4 ay süre
Öğrencilerin yeniden öğrenim hakkından yararlanabilmeleri için kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde başvuru yapmaları gerekiyor. Başvurular, öğrencinin ilişiğinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandığı yükseköğretim kurumuna yapılacak.
Düzenlemeden yararlanan öğrenciler, 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilecek. Öğrencilerin öğrenimleri, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 44’üncü maddesinde belirtilen esaslara göre yürütülecek. Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ise Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek.
Askerde olanların hakkı da korundu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapmakta olanlar da düzenlemeden yararlanabilecek.
Bu kişilerin, terhislerini takip eden 2 ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerekiyor. Yeniden öğrenime başlayanların askerlik ertelemeleri ise 7179 sayılı Kanun’un 20’nci maddesindeki usul ve esaslara göre yapılacak.
Yatay geçiş imkanı getirildi
Düzenlemeyle yeniden öğrenci statüsü kazananlara belirli şartları sağlamaları hâlinde yatay geçiş imkânı da tanınıyor.
Buna göre öğrenciler, ÖSYS/YKS puanlarının giriş yılı itibarıyla aynı veya farklı bir diploma programının aynı türden taban puanına sahip olması halinde bu programlardan birine yatay geçiş talebinde bulunabilecek.
Farklı bir diploma programından yatay geçişle kabul edilecek öğrenci sayıları, ilgili programa kayıtlı öğrenci sayısı ve üniversitenin fiziki şartları dikkate alınarak belirlenecek.
Açık öğretim programlarına geçiş imkanı
Düzenlemeden yararlanarak bir yükseköğretim kurumunda öğrenci statüsü kazananlar, başvurmaları hâlinde Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açık öğretim ön lisans veya lisans düzeyindeki eşdeğer programlara yatay geçiş yapabilecek.
Bu geçişe ilişkin usul ve esasları belirlemeye Yükseköğretim Kurulu yetkili olacak.
Bazı suçlardan mahkum olanlar kapsam dışı
Düzenleme geniş bir öğrenci grubuna yeniden öğrenim hakkı tanırken bazı istisnalar da getiriyor.
Terör suçu, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkûm olanlar düzenlemeden yararlanamayacak.
Sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler, kayıt sırasında sahte belge verenler ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 71’inci maddesinde yazılı suçlar ile terör örgütlerine veya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler de kapsam dışında bulunuyor.
Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik ve Milli Savunma Üniversitesi kapsam dışı
Anayasa’nın 132’nci maddesi uyarınca özel kanun hükümlerine tabi olan Polis Akademisi ile buna bağlı eğitim öğretim kurumları, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile buna bağlı eğitim öğretim kurumları, Milli Savunma Üniversitesine bağlı Harp Okulları, Astsubay Meslek Yüksekokulları ve enstitüler kapsam dışında tutuldu.
Milli Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına başka yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte iken ilişiği kesilen öğrenciler hakkında da düzenleme hükümleri uygulanmayacak.
Azami öğrenim süresini dolduran son sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı
Kanunla öğrenci affından bağımsız olarak 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 44’üncü maddesinde de önemli bir değişiklik yapıldı.
Buna göre azami öğrenim süresi sonunda kayıtlı olduğu öğretim kurumundan mezun olabilmek için intörn eğitimi dönemi hariç son sınıfta bulunan öğrencilere, başarısız oldukları veya alamadıkları teorik ve uygulamalı bütün dersler için iki ek sınav/tekrar hakkı verilecek. Teorik ve uygulamalı derslerden başarılı olmuş ancak uygulamalı eğitime veya intörn eğitimine başlamamış, eğitimini tamamlamamış ya da başarısız olmuş öğrencilere ise uygulamalı/intörn eğitimlerini tamamlama imkanı tanınacak. Buna karşılık azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı verilmeyecek. Söz konusu düzenlemelerin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek.
“Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz”
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, yaptığı değerlendirmede, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7592 sayılı Kanun ile yükseköğretimde kapsamlı bir öğrenci affı düzenlemesinin hayata geçtiğini belirtti.
Kanunda belirtilen şartlar çerçevesinde yükseköğretime yeniden dönme imkanı sunulduğunu aktaran Özvar, düzenlemeden yararlanabilecek öğrencilerin dört ay içinde ilgili yükseköğretim kurumlarına başvurarak 2026-2027 akademik yılında öğrenimlerine yeniden başlayabileceklerini kaydetti.
Düzenlemenin yükseköğretimle bağı çeşitli nedenlerle kopan öğrenciler için önemli bir fırsat sunduğuna dikkati çeken Özvar, “Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz. Öğrencilerimizi yeniden üniversitelerimizde görmekten büyük mutluluk duyacağız. Hayırlı olsun” ifadelerini kullandı.
